Кој може да пристапи?
Кога човек првпат ќе се запознае со масонството, природно се појавува прашањето: „Дали ова е за мене?“ или „Дали воопшто имам право да пристапам?“ Долго време околу масонството кружеле митови дека е затворен круг за „одбрани“, за богати, моќни или посебно „привилегирани“ луѓе. Реалноста е сосема поинаква и многу попроста: масонството е пат на внатрешен развој, и како таков е отворен за секој човек кој искрено сака да работи на себе и да придонесува за заедницата.
Нашата организација е отворена за сите полнолетни лица што постапуваат слободно, по своја волја. Тоа значи дека никој не смее да биде донесен или наговорен од притисок – било од семејство, пријатели, работа или некоја институција. Чинот на пристапување е лична, свесна и зрела одлука. Човекот што тропа на вратата на ложата мора да знае зошто го прави тоа: не заради љубопитност, не заради престиж, не заради интерес, туку заради искрена желба да се изгради како подобра личност.
Секако, постојат и одредени основни услови. Очекуваме кандидатот да има чесен и коректен карактер, да ги почитува законите на својата држава и да не е поврзан со сериозни криминални дела или активности кои би биле спротивни на основните морални принципи. Масонството не е засолниште за нечии скриени интереси, ниту средство за било каков нелегален или неморален профит. Напротив, тоа е школа за одговорност, чесност и достоинство.
Во нашата средина не важи односот: „Кажи ми што работиш, па ќе ти кажам дали си достоен.“ Ниту професијата, ниту титулата, ниту богатството, ниту социјалниот статус не се пресудни. Може да пристапи наставник, инженер, уметник, занаетчија, лекар, работник, студент што веќе е полнолетен – не е важно „каде стоиш“ во општеството, туку каков човек сакаш да бидеш. Не бараме савршени личности – бараме луѓе свесни дека имаат уште што да научат, да поправат во себе и да изградат.
Подеднакво, не правиме разлика по основ на етничка, национална, политичка или верска припадност. Во нашите очи, човекот е пред сè човек. Она што го почитуваме е слободата на совеста и правото секој да има свои убедувања – се додека тие не го повредуваат достоинството на другиот. Толеранцијата, дијалогот и меѓусебната почит не се празни зборови, туку услов за воопшто да може да постои масонска работа. Затоа, човек кој сака да пристапи треба да биде спремен да слуша, да разбира и да прифаќа дека не сите мислат исто – и тоа е во ред.
Во различните масонски традиции низ светот, деталите на условите можат малку да се разликуваат, но суштината останува иста: да се соберат луѓе кои веруваат во материјално и морално подобрување на човештвото, во слобода, еднаквост и братство, и во важноста на личната работа на сопствениот карактер. Кандидатот треба да ја цени правдата, чесноста, искреноста, солидарноста и подготвеноста да помогне кога и колку што може.
Процесот на пристапување, исто така, не е „таен ритуал“ што се случува преку ноќ. Сè почнува од нешто едноставно: контакт. Тоа може да биде преку електронска порака, писмо, формулар на веб-страница или разговор лице в лице. Потоа следуваат неколку средби и разговори, во кои кандидатот има можност да праша сè што го интересира – за принципите, за структурата, за идеалите, за обврските што ги презема со пристапување. Во исто време, и членовите имаат можност да го запознаат него: како размислува, кои му се вредностите, што очекува, какви се неговите цели.
Овие средби не се испит, ниту судење. Тие се, пред сè, дијалог. Идејата е и кандидатот, и заедницата да разберат дали навистина одговараат еден на друг. Масонството бара време, вклученост и личен ангажман. Не е доволно само да се „запише“ човек – потребна е жива подготвеност да се работи, да се размислува, да се учествува во работата на ложата и да се применуваат основните принципи во секојдневниот живот.
На крајот од овој процес, ложата колективно – преку свои внатрешни процедури – одлучува дали кандидатот ќе биде примен. Таа одлука не се носи лесно или автоматски. Таа претставува израз на доверба: заедницата му отвора врата на нов Брат (или Сестра, во зависност од обедиенцијата) уверена дека тој човек ќе придонесе, а не само ќе „присуствува“.
Затоа, кога велиме „кој може да пристапи?“, одговорот, изложен накратко, гласи: секој слободен, полнолетен и одговорен човек, кој е подготвен да работи на себе, да ги почитува другите, да живее во согласност со законот и да се стреми кон повисоки морални и духовни вредности. Не се бара безгрешен човек – напротив, бараме човек што искрено признава дека има простор за раст. Таа искреност, заедно со храброста да се тргне на патот на внатрешната промена, е првиот вистински чекор.
Нашата врата не е затворена за никого кој сериозно ги прифаќа овие принципи. Ако во себе го препознаваш повикот за личен развој, ако чувствуваш потреба да придонесеш за подобро општество и веруваш во вредностите на слободата, еднаквоста и братството – тогаш веќе го правиш првиот чекор кон нас. Остатокот е пат што се оди постепено, со трпение, искреност и почит – кон себе и кон другите.